1397/1/30 12037

بیشینه‌ی محصولی که یک مزرعه‌ی گندم در شرایط بدون تنش می‌تواند تولید کند را پتانسیل تئوری عملکرد می‌نامند.

پتانسیل عملکرد گندم چقدر است


منظور از پتانسیل عملکرد، تولید محصول در شرایط بدون تنش است، یعنی مزرعه به‌ هیچ‌وجه با کمبود رطوبت و عناصر غذایی رویارو نشود، آفت‌ها و بیماری‌ها یا وجود نداشته و یا در کنترل کامل باشند، مزرعه دچار سرمازدگی، خوابیدگی و سایر عوارض نامطلوب نشود و محصول در محیط به‌طور کامل سازگار کشت شده باشد. بیشینه‌ی عملکردی که برمبنای تابش خورشیدی دریافت شده، به وسیله‌ی سایه‌انداز گیاهی (Crop canopy) و بازده تبدیل آن به انرژی بالقوه‌ی شیمیایی (ماده خشک) و شاخص تخصیص ماده‌ی خشک به دانه (شاخص برداشت) محاسبه و تعیین می‌شود را پتانسیل تئوری (نظری) عملکرد می‌نامند. فرمول این محاسبه ازین قرار است:  Y=Q×I×Ɛ×H

 

که در آن Q مقدار کل تابش خورشیدی موجود در طول فصل رشد؛ I جزئی از Q که به وسیله‌ی سایه‌انداز گیاهی دریافت می‌شود؛ Ɛ بازده کلی فتوسنتز گیاه زراعی (بازده تبدیل انرژی تابشی به ماده‌ی خشک گیاهی) و H شاخص برداشت، یعنی بخشی از ماده‌‌ی خشک تولیدی که به اندام‌های قابل برداشت (دانه‌ها) تخصیص می‌یابد، می‌باشد.

 

ارزیابی پتانسیل تئوری عملکرد گندم‌، کار چندان ساده‌ای نیست. واویلف (Vavilov) دانشمند روسی، در سال ۱۹۴۰ میلادی بیشینه‌ی ممکن عملکرد گندم را ۳.۵ تن در هکتار برآورد کرد، در حالی که اکنون میانگین عملکرد مزارع گندم در برخی کشورهای اروپای غربی نظیر انگلستان از دوبرابر آن رقم هم بیشتر است (۷.۶ تن در هکتار). امروزه فیزیولوژیست‌های غلات با استفاده از فرمول بالا عملکرد دانه‌ی ۲۰ تن در هکتار را به عنوان پتانسیل تئوری عملکرد گندم پیشنهاد می‌کنند. تاکنون نزدیک‌ترین رقم تولید گندم در هکتار به این برآورد ۱۵.۷ تن در هکتار از یک مزرعه‌ی پنج هکتاری در انگلستان به دست آمده است.

 

در آمریکا تاکنون بالاترین میزان تولید در هکتار، ۱۴.۱ تن در هکتار از یک سطح دو هکتاری در واشینگتن به‌دست آمده است. در ایران در سال ۱۳۷۰ گندمکار نمونه‌ای در استان آذربایجان شرقی از یک سطح ۶ هکتاری ۱۲.۸۳ تن در هکتار گندم برداشت کرد. در سال ۱۳۸۰ نیز گندمکار نمونه دیگری در استان فارس در یک مزرعه ۶هکتاری از هر هکتار ۱۲.۸۲ تن در هکتار گندم (رقم چمران) برداشت کرد.

مقاله اختصاصی گروه تدوین محتوای اگرونیک 
استفاده از این مطلب و انتشار آن، با ذکر نام اگرونیک  و درج لینک www.agronic.ir بلامانع می باشد.

نظر شما

پرطرفدارترین مطالب امروز

تازه های اگرونیک

برداشت ۲ هزار تُن «بِه» در نطنز

تخصیص ۳۶۰ هکتار از اراضی دیم تویسرکان به کشت گیاهان دارویی

الگوی کشت بین عرضه و تقاضای محصولات کشاورزی همخوانی ایجاد می‌کند

۱۵ هکتار گلرنگ در لاشار کشت شد

یک تیر و دو نشان با جذب مهندسان کشاورزی

برآورد تولید ۴۰ کیلوگرم زعفران در فامنین

آغاز کشت قراردادی گندم و جو در اراضی کشت و صنعت مغان

آغاز برداشت کنجد در آغاز برداشت کنجد در خُنجخُنج

برداشت ۶۵۰ کیلوگرم زعفران از مزارع کاشان

پیشگیری از جنگل‌ زدایی با نوآوری

توزیع بیش از ۴۱ هزار تن کود شیمیایی بین کشت و صنعت‌های خوزستان

کشت قراردادی گندم در ۱۵ هزار هکتار از اراضی بوشهر

برداشت ۶۴۰ تن چای ترش در سیستان و بلوچستان

برداشت زیتون در ۷۰ درصد از باغات گیلان

کشت زیتون مقاوم به کم‌آبی در پژوهشگاه ژنتیک

پیش بینی برداشت ۴۴ هزار تن ذرت علوفه‌ای از مزارع سمنان

افزایش ۲ برابری تولید زیتون

توسعه کشاورزی در اراضی شیب‌دار آری یا خیر؟

کشت فراسرزمینی؛ فرصت یا تهدید؟

۱۴۱ واحد گلخانه خانگی در منطقه سیستان احداث می‌شود

آغاز برداشت محصولات گلخانه ای در جنوب استان کرمان

تولید زعفران و اشتغال بیش از ۱۰ هزار نفر در تایباد

۶۲۹ هزار هکتار از اراضی خوزستان به زیر کشت پاییزه می‌رود

تولید کودهای زیستی برای ارتقای سطح عملکرد کشاورزی در کشور

ایجاد اشتغال 5 هزار نفری با تولید محصولات گلخانه ای

اگرونیک در شبکه های اجتماعی