1398/5/12 193

در صورت عدم کوددهی مناسب و یا کاشته شدن متراکم غلات، این گیاهان در مزرعه هنگام وزش باد و یا بارندگی نسبتا شدید به آسانی می‌خوابند. خوابیدن غلات می‌تواند میزان محصول برداشت شده را به شدت کاهش دهد.

عارضه‌ی خوابیدن ساقه غلات


به خارج شدن غیرقابل برگشت گیاهان زراعی از حالت عمودی خوابیدن گیاه یا ورس گفته می‌شود. با اینکه باد عموما عامل خوابیدن غلات شناخته می‌شود اما عوامل دیگری چون وزن و ارتفاع گیاه، میزان استقامت ساقه و یا مقدار باران همراه باد نیز در بروز این پدیده موثر هستند. میزان زیاد کودهای ازته از جمله عمده‌ترین عوامل خوابیدن غلات می‌باشد چرا که ازت درحالی که رشد طولی گیاه و وزن آنرا زیاد می‌کند، از ضخامت ساقه‌ و قطر دیواره‌ی آن را می‌کاهد. اثر دیگر کودهای نیتراته، افزایش پنجه‌ یا پاجوش های گیاهان می‌باشد که در ضعیف‌تر شدن گیاه اصلی و خوابیدن آن موثر هستند. عامل دیگر موثر در خوابیدن غلات بالا بودن تراکم کشت می‌باشد؛ هرچه تراکم محصول در واحد سطح بیشتر باشد احتمال خوابیدن آنها نیز بیشتر خواهد بود چرا که ساقه‌ها پرآب‌تر و ترد‌تر خواهند بود.
 
خوابیدن ساقه‌ ی گندم و سایر غلات جلوی حرکت آب و مواد غذایی را به دانه‌ها گرفته و موجب کاهش قابل توجه محصول می‌شود. خوابیدن غلات روی هم جلوی دریافت نور خورشید توسط برگ‌های گیاهان را نیز گرفته و تهویه مزرعه را کاهش می‌دهد و می‌تواند موجب ازدیاد بیماری‌ها گردد. در یک مزرعه ابتدا چند بوته می‌خوابند و افتادن وزن آنها روی بوته‌های دیگر موجب افزایش وزن آنها شده و موجب سرایت این عارضه به بخش‌های دیگر مزرعه می‌شود. برای اندازه‌گیری مقاومت ساقه ی گیاه در مقابل خوابیدن، ۵ سانتیمتر از میان‌گره سوم را به صورت افقی روی یک پایه می‌گذارند و ریسمانی را وسط آن متصل می‌کنند. با اضافه کردن وزنه‌هایی در انتهای ریسمان تازمانی که ساقه بشکند مقاومت ساقه را اندازه‌گیری می‌نمایند.
 
      اثر کود ازتی در بعضی خواص برنج و خوابیدن آنها
مشخصات گیاهی و واحد آن کود ازتی (کیلوگرم در هکتار)
۰ ۳۸ ۵۷ ۶۶ ۹۵
     طول گیاه (میلیمتر) ۹۹۵ ۱.۳۵ ۱۰۴۵ ۱۰۸۱ ۱۰۸۶
     تعداد پنجه در بوته ۱۴.۸ ۱۴.۴ ۱۶.۵ ۱۷.۲ ۱۷.۸
     قطر ساقه (میلیمتر) ۳.۸ ۳.۴ ۳.۴ ۳.۴ ۳.۳
     ضخامت دیواره (میلیمتر) ۱.۸ ۱.۶ ۱.۵ ۱.۴ ۱.۴
     نیروی شکننده (گرم) ۱۵۶ ۱۴۲ ۱۳۶ ۱۲۴ ۱۱۸
     خوابیدن (درصد) - - ۶۰ ۹۰ ۹۰
 
برای جلوگیری از خوابیدن غلات معمولا سه روش متفاوت پیشنهاد می‌شود. یکی کشت ارقام و هیبریدهایی از غلات است که ساقه‌های قطورتر، کوتاه‌تر و لذا مقاوم‌تری دارند. این روش تا حدی موثر است اما به‌هر حال هیبریدهایی که کاملا در مقابل این عارضه مقاوم باشند هنوز به دست نیامده‌اند. راه‌حل دوم مصرف هورمون‌هایی است که جلوی رشد بی‌رویه‌ی ساقه را می‌گیرند و موجب کوتاه‌تر شدن آن می‌شوند. نکته‌ی منفی استفاده از این هورمون‌ها آنست که تا حدودی موجب کاهش محصول نیز می‌شوند؛ و نهایتا راه‌حل در دسترس‌تر تاخیر در مصرف کودهای ازته می‌باشد. در این صورت کوددهی اصلی در موقع ظهور خوشه‌ها صورت می‌گیرد.
 

مقاله اختصاصی گروه تدوین محتوای اگرونیک 
استفاده از این مطلب و انتشار آن، با ذکر نام اگرونیک  و درج لینک www.agronic.ir بلامانع می باشد.

نظر شما

پرطرفدارترین مطالب امروز

تازه های اگرونیک

سیر تند طارم سبز می‌شود

به بهانه‌ی روز جهانی غذا؛ در آرزوی جهانی بدون گرسنگی

خواص دارویی آویشن کوهی یا مرزنگوش وحشی

اقتصادی شدن کشاورزی؛ نیازمند تکمیل زنجیره تولید

راه‌اندازی بازار زعفران ارگانیک در اروپا

کشاورزان گندم دوروم بکارند

تعلیف دام در مراتع کشور دو برابر ظرفیت موجود است

صد میلیون دلار ارزش صادرات گیاهان دارویی مرتعی

معرفی گل نخود، عطری دلنشین، بذرهایی سمی

سلامت محصولات کشاورزی از مزرعه تا سفره

سیستم کشاورزی هوشمند در آذربایجان شرقی راه اندازی می‌شود

تولید اولین کود زیستی "پتاسیمی" در کشور

کشاورزان گیلان به آفت مگس مدیترانه‌ای بی‌توجه نباشند

مزیت‌های سیستم بدون خاک‌ورزی در کشاورزی

نهال‌های رویشی کشور استاندارد می‌شوند

چگونه با کرم گلوگاه انار مبارزه کنیم؟

ایجاد کلکسیون گیاهان دارویی در دانشگاه تبریز

حمله مگس میوه مدیترانه ای به باغات شرق گیلان

زنان کردستان، صاحب مقام اول استانداردسازی محصولات کشاورزی

تولید ۵ میلیون تن محصولات کشاورزی در استان کرمان

دوازدهمین نمایشگاه فناوری نانو

ظرفیت‌های فناوری نانو در حوزه صنایع غذایی و کشاورزی معرفی می‌شود

کشاورزی شهری، راهکاری مؤثر برای توسعه فضای سبز مفید

۲۱/۵ هکتار گلخانه به مجموع فضای گلخانه ای استان مرکزی اضافه شد

امکان تولید ۶ میلیون تن محصول کشاورزی با منابع آبی موجود

اگرونیک در شبکه های اجتماعی